પત્રાવળી ૪૬-

પ્રિય મિત્રો,
પત્રાવળીમાં પીરસવા માટે આજે તમારા માટે
  હાસ્યરસ લઈને આવી છું.
હું થોડાં વર્ષોથી વિવિધ અખબારો અને સામયિકોમાં હાસ્યલેખો લખું છું. 

પહેલાં તો થયું કે ‘ટર્કી’ની વિવિધ વાનગી પીરસું. પણ અત્યારે ‘ડાયેટીંગ’નો જમાનો છે એટલે એ વિચાર માંડી વાળ્યો. એને બદલે કંઈક ઉપવાસની વાત લખું. પણ તે પહેલાં લો, થોડું હસી લ્યો ને?! આપણી ગુજરાતી ભાષાના શબ્દોની જ વાત છે હોં.

એક વાર એક બહેને  તમારા ભાઈ ને મારા ભાઈના નામે બહુ ગોટાળા કરેલા તેની મને બહુ મજા પડી.
સાંભળો..એક બહેને રસ્તામાં મળતાં વેંત જ મને પહેલો સવાલ કર્યોઃ
મારા ભાઈ કેમ છે?’
એના ભાઈને હું ઓળખતી પણ નથી ને એના ભાઈની એને ખબર કે મને ખબર?
કોણ તમારા ભાઈ?’
અરે, તમારા હસબન્ડ! તમે શું કહો એમને?’
હું? હું શું કહેવાની?’ મને ગુંચવાડો વધ્યો.
તમારા ભાઈને હું કયા નામે બોલાવું?’
લે, આ મારા ભાઈને કઈ રીતે ઓળખે?
તમે કેવી રીતે ઓળખો મારા ભાઈને?’
ખરાં છો તમે. મારા વરને હું ન ઓળખું?’
મારો ભાઈ! તમારો વર?’
અરે બેન! તમે તો ભારે ભોળાં. તમારા ભાઈ એટલે મારા વરનું હું નામ ન લઉં ને,એટલે તમારા ભાઈ એમ કહીને જ બોલાવું ને?’

બસ, આમ જ આગળ વાત વધતી જાય ને છેલ્લે ભાંડો ફૂટે ત્યારે ગમ્મત થાય.

હવે તમે હસી લીધું હોય તો ઉપવાસ પર આવું જેથી એ આકરા નો લાગે.

 દોસ્તો, ચોમાસામાં જ શ્રાવણ આવે અને પર્યુષણ પણ આવે એનું કારણ ખબર છે? આખું વરસ બધું ખાઈ પી લીધા પછી જેને તંદુરસ્તી સાચવવી હોય તે ઉપવાસ કરીને પસ્તાવા રૂપે ઉપવાસ કરે. મેં તો બહુ વરસો બહુ ઉપવાસો કર્યા ને ભૂખે મરવાના નામ પર શરીર પર જુલમ કરીને, ખબર નહીં કેવી રીતે પણ બે ચાર કિલો ચરબી શરીરમાં જમા કરાવી દીધેલી! એનું કારણ તો મોડેથી ખબર પડેલું કે એક જ ટાઈમ, પણ પેટ ને મન બન્ને ભરાય ને ધરાય ત્યાં સુધી ખાધેલુંએટલે ઉપવાસથી થનારા ભ્રામક ફાયદાનો વિચાર મેં માંડી વાળ્યો.

 હવે? હવે કરવું શું? ચારે બાજુ ધરમ ને કરમની વાતો ને ઉપદેશો વાંચીને, સાંભળીને વળી મનમાં ખળભળાટ થયો. ઉપવાસ ન થાય તો કંઈ નહીં, ભજન ન થાય કે કથામાં ન જવાય તો પણ કંઈ નહીં. ઘેર બેઠાં એવું કંઈક કરું કે મને પણ લાગે કે મેં આ પવિત્ર મહિનામાં કોઈ ધાડ મારી. અચાનક જ મોબાઈલને જોતાં મને પવિત્ર ને ઉચ્ચ વિચાર આવ્યો, ‘આખરે આ મોબાઈલ શું છે? માયા જ છે ને? આ એક જ માયા જ્યારથી વળગી છે ત્યારથી બીજી કેટલીય માયા વગર બોલાવ્યે ગળે વળગી ગઈ છે! આને જ જો કાયમ ન થાય તો કંઈ નહીં પણ થોડા દિવસ ઉપવાસને બહાને દૂર કરી શકું તો કેવું? મારી સાથે બીજા કેટલાયનો હું ઉધ્ધાર કરી નાંખીશ. બસ, આ જ શ્રેષ્ઠ વિચાર છે જેને તાત્કાલિક અમલમાં મૂકી જ દઉં. હવે જો મોડું કરીશ તો આ મહિનો પૂરો થતાં ફરી આવો ઉચ્ચ વિચાર આવવાની શક્યતા જ નહીં રહે.’

 હવે થાય એવું કે આવા શ્રેષ્ઠ વિચારો પોતાની સાથે કેટલાક સવાલો પણ લેતા આવે!

જેમ કે, હું મોબાઈલનો ઉપવાસ તો કરું પણ કયો ઉપવાસ કરું? મને ખાતરી છે કે આખો મહિનો તો મારાથી મોબાઈલનો ઉપવાસ નહીં થાય. મારી બેચેની વધી જશે ને કદાચ મને વારંવાર ચક્કર પણ આવી શકે! મારી ઊંઘ ઊડી જશે ને મને મોબાઈલ વગર તો ભૂખ કે તરસ પણ નહીં લાગે! સ્વભાવ ચિડીયો થઈ જશે ને ઘરમાં કારણ વગરના ઝઘડા ઘુસી જશે. બધાં સાથે સંપર્ક કપાઈ જતાં હું તો કદાચ ગાંડી પણ થઈ જાઉં! અરેરે! આવી બધી આડઅસરો જો મોબાઈલના મહિનાના ઉપવાસથી થવાની હોય તો બહેતર છે કે હું કોઈ બીજો સહેલો રસ્તો વિચારુંફક્ત સવારે ને સાંજે એક જ વાર મોબાઈલ જોવાનો ઉપવાસ રાખું?

 અચાનક મને પર્યુષણની યાદ આવી. એકાંતરે મોબાઈલના ઉપવાસમાં નક્કી મારાથી તો ગોટાળા જ થાય. એના કરતાં આઠ જ દિવસના ઉપવાસ કરી લઉં તો ચાલી જાય. બસ આ જ શ્રેષ્ઠ. વળી પાછું, એવા આઠ દિવસના ઉપવાસને અઠ્ઠાઈ કહેવાય અને એ કરે તો પણ બહુ મોટી વાત કહેવાય!

ચાલો ત્યારે નક્કી થઈ ગયું. હું મોબાઈલની અઠ્ઠાઈ કરીશ એવી મેં ઘરમાં જાહેરાત કરી દીધી. જાહેરાત કરતાંની સાથે જ ઘરમાં હસાહસ ચાલુ થઈ ગઈ. ‘ભઈ, એક ઘડી તો તને મોબાઈલ વગર ચાલતું નથી ને આઠ દિવસ? મોબાઈલ વગર એક જ કલાકમાં તો તું બાવરી બનવા માંડીશ ને તારા હોંકારા પડકારા ચાલુ થશે તો તને શાંત રાખવી ભારે પડશે. આ ઘરમાં જેમતેમ શાંતિ આવી છે તે રહેવા દે ને? અમારું માન ને આ મોબાઈલની અઠ્ઠાઈવાળું માંડી વાળ. બીજી વાર આવા કોઈ વિચાર આવે ને તો અમારું ને તારું પણ ભલું વિચારીને માંડી જ વાળજે.’

 આખરે? ધાર્યું ધણીનું જ થયું ને મેં શ્રાવણ અને પર્યુષણના તમામ ઉપવાસને દૂરથી નમસ્કાર કરી લીધા. બાકી હું મોબાઈલની અઠ્ઠાઈ તો કરી જ શકત હેં નેશું કહો છો?

તમારો અભિપ્રાય જરૂર જણાવશો. પત્રલેખન મારો શોખ હોવાથી મન પર સંયમ રાખવો પડે એટલે આજે આટલું જ.

આપ સૌનો આભાર.

કલ્પના દેસાઈના સપ્રેમ નમસ્કાર.

Advertisements

9 thoughts on “પત્રાવળી ૪૬-

  1. અમારી કલ્પના ડેહાઈ હાસ્ય સાહિત્યમા ઉમરતું નામ.એમના લેખો માણ્યા આ લેખના પ્રતિભાવમા અમારી રમુજ રજુ કરી જોઇએ !
    તમારા ભાઈની રમુજે… યાદ- સારી કન્યાને સુકન્યા કહેવાય તો સારા વરને શું કહેવાય? તમે સુવર છો? સુવરનો અર્થ ‘સારો વર’ જ થાય, કંઈ ‘સુવ્વર’ ન થાય!
    અહો ! તમને ખબર છે, જે પંડિતે આપણા મેરેજ કરાવેલાં એ પંડિતનું ગઇ કાલે હાર્ટ-એટેકથી અવસાન થઇ ગયું.
    ભાગવાન ! એ ભૂલની સજા તો એને મળવાની જ હતી.!
    ઉપવાસ હાસ્યે -જે ઉપવાસ નો અર્થ કરો છો તે ખરેખર તો માંસાહાર છે ! એ ઓ બોલ્યા! તમે શાકભાજી નથી ખાતા પણ તમારા જ શરીરનું માંસ ખાવ છો ! અને તમે
    છતાં પણ કહો છો કે પવિત્ર માસ ચાલે છે એટલે હું ઉપવાસ કરું છું ! અનાહાર કરું છું ! કે માંસાહાર કરું છું ! મેં કહ્યું-તમે માથું ખાવ તે ? અમારી વાતે- દ્વાભ્યામ ત્રુતીયો-અમારા વડીલ ટપકી પડે !
    કહે अजीर्णे भेषजं वारि, जीर्णे वारि बलप्रदम् । भोजने चामृतं वा रि, भोजनान्ते विषप्रदम् ॥ સાચા ઉપવાસ એટલે તમે ઉપર જઈને તમારા હૃદય / આત્મા / પરમાત્મા પાસે જઈને બેસો તે !ઉપવાસ એટલે તમે કોન્સીયસ થઈને તમારા જ હૃદયની સબકોન્સીયસની ગતિ-વિધિઓને જુઓ તે !ઉપવાસ એટલે તમે તમારી ચાલાકીઓ, હોંશિયારીને,કપટને તમારા ઇમોશન્સ ને જાણો તે !ઉપવાસ એટલે તમે ધીરે ધીરે સકારાત્મક જ ઇમોશન્સ તમને મોશન્સ આપે તેવું નક્કી કરો તે..!ઉપવાસ એટલે તમારો સકારાત્મક ઇમોશન્સ સાથે જ મોશન્સ કે ગતિ કરવાનો સંકલ્પ અને અમલ તે !!ઉપવાસ એટલે તમારું પરિવર્તન … તમારો બોધ અને … બદ્લાવટ !!… એક નવો જ માણસ… બને તે !
    .
    .
    .
    .
    અને અમે બબ્બે મોતિચુર ગલોફામા મુકી હનુમાનજી જેવો ચહેરો.

    Liked by 2 people

  2. કલ્પનાબેન,
    એક મહીનાના કે આઠ દિવસના મોબાઈલના ઉપવાસ ના થાય તો મોબાઈલના રોજા રાખીએ અથવા તો ભીમની જેમ એક દિવસનો નીરજળા ઉપવાસ આગળ પડે, એ પણ ના થાય તો એક ટાંણુ કરીએ તો પણ ચાલે કેમ સાચુને ? મગજને કેટલી બધી શાંતિ ! પરંતુ પેલું મન ચકરાવે ચઢી જાય એને સમજાવવું બહુ ભારી કામ, એને કેવી રીતે કાબુમાં રાખવું ?

    Liked by 1 person

  3. સ્વઃ બટકા બટુક્ભાઈની જેમ કલ્પનાબેન તમો ઊંચાઈમાં બટકા તો નથીને? હું ઉંચાઈમાં બટકો ખરો હાં! એટલેજ મારું પુસ્તક ‘હળવે હૈયે’ હાસ્યથી ભરપુર છે, જે આપની જાણ માટે અહિ ટપકાવું છું! આવો ભઈ (બઈ) હરખા આપણ બેઉ સરખા! પત્રાવલીની આજસુધીની ગંભીર વાતોમાં હાસ્ય વેરી અમારા જેવાને મુડના મારથી બચાવવા માટે આપને અભિનંદન છે.

    Liked by 1 person

  4. આ પત્રાવળીમાં આજ સુધી શબ્દોનાં વ્યંજન કહેતાં વાનગીઓ જમતાં ’તાં તેમાં આ ઉપવાસી શબ્દોય પીરસાયાં વળી !! નિતનવાં વ્યંજનો પીરસતું આ ભાણું હવે થોડા સમયમાં જ સંકેલો કરનાર છે ! એટલે જતાં જતાં આ ચટાકેદાર વાનગી ચાખવા મળી તે યોગ્ય જ થયું…ચટાકેદાર એટલે કે છેલ્લે લગભગ આવી.
    ભાણાની જ વાત છે તો ભેગાભેગું એય કહી દઉં કે ભોજનાંતે જેમ એક ખાલી થાળી ફેરવવામાં આવતી હોય છે જેને સંકરાન્ન કહે છે. એ રીતે છેલ્લી થાળી અમારાં સૌ પીરસણિયાંઓની સંયુક્ત થાળી હશે જેને માણવી ગમશે. આપણામાંથી કોઈનેય પોતાની વાનગી મૂકવી હોય તો એકાદ ફકરાની મોકલી શકો છો ! જાન્યુઆરીની એ થાળી સંકરાન્નથાળી હશે.
    કલ્પનાબહેનને સ્વાગતાઅભિનંદન.

    Liked by 1 person

  5. આજ સુધી પત્રાવળીમાં જુદા જુદા શબ્દોની વાનગી માણી શબ્દ જ્ઞાન મેળ્વ્યું. આજે કલ્પનાબહેન તમે તમારા ભાઈ અને મારા ભાઈ ની વાત કરી હાસ્ય રસ પીરસ્યો, મઝા આવી, અને હા સાથે તમે એક શબ્દ ઉપવાસ પર ઘણું ચિંતન કર્યું!છેવટે ઉપવાસ કરવાનું માંડી વાળ્યું. હા મોબાઈલની અઠ્ઠાઇ તો ઘણી મુસીબત ઊભી કરે ઊંઘ હરામ કરે તે તો ના પોષાય હોં. મને તમારો પત્ર વાંચી બે બીજા ઉપવાસ કરી શકાય કે કેમ ? વિચાર આવ્યો લ્યો તમને જણાવી જ દઉ.
    આપણે એક દિવસ વોટ્સ જોવાનું અને ફેસ બુક જોવાનું બંધ કરીએ તો કેમ રહે? આ બે સોસ્યલ મિડીયાના ઉપવાસ કેમ રહેશે?બાકી જુ ભાઈએ કહ્યું તેમ મારાબેન અને તમારાબેન લેખની રાહ જોઇએ છીએ.

    Like

પ્રતિસાદ આપો

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  બદલો )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  બદલો )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  બદલો )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  બદલો )

Connecting to %s